dinsdag, 4 oktober 2022
spot_img
HomeLifestyleDromen van een nieuwe wereld: Rijksmuseum Twenthe presenteert het Italiaans futurisme

Dromen van een nieuwe wereld: Rijksmuseum Twenthe presenteert het Italiaans futurisme

Enschede – Dit najaar staat Rijksmuseum Twenthe geheel in het teken van de toekomst. Op 25 september openen in Rijksmuseum Twenthe maar liefst drie tentoonstellingen over (én naar aanleiding van) het Italiaans futurisme. Deze avant-gardistische beweging ontstaat in 1909 met het verschijnen van een beroemd manifest van de Italiaanse dichter Filippo Tommaso Marinetti waarin hij droomt van een radicaal nieuwe toekomst. Een toekomst waarin geen plaats is voor het verleden, maar waarin snelheid, agressiviteit en activisme worden bezongen. In de drie decennia die erop volgen gebruiken Marinetti en zijn futuristen hun verbeeldingskracht om die nieuwe wereld vorm te geven

In de tentoonstelling Marinetti en het futurisme: manifest voor een nieuwe wereld volgt Rijksmuseum Twenthe de artistieke ontwikkeling van het futurisme aan de hand van zijn charismatische leider Marinetti. De gedroomde nieuwe wereld blijkt complexer dan gedacht, wat erin resulteert dat Marinetti moet schipperen tussen zijn idealen en de politieke werkelijkheid. Om zijn geliefde futuristische stroming in leven te houden laveert hij tussen het fascisme en zijn eigen revolutionaire idealen. 

De tentoonstelling toont niet alleen de kracht van woorden maar ook de consequenties die uitspraken kunnen hebben. Een wisselwerking die ook nu, weer enorm actueel blijkt. 

Energieke tentoonstelling

Marinetti en het futurisme: manifest voor een nieuwe wereld vertelt een verhaal waarbij kunstwerken van onder andere Gino Severini, Umberto Boccioni, Giacomo Balla, Tato en Fortunato Depero worden aangevuld met documentatiemateriaal, geluid én geur. De aanstekelijke energie van de futuristen is voelbaar in deze multisensorische tentoonstelling, en ook in het uitgebreide randprogramma vol workshops, lezingen en futuristische serata. 

Rein Jelle Terpstra – The setting of violence & Atte Jongstra – Homo Symbioticus

Gelijktijdig openen twee andere tentoonstellingen naar aanleiding van het Italiaans futurisme. De tentoonstelling The setting of violence van kunstenaar Rein Jelle Terpstra toont een fotografische benadering van de film Salò o le 120 giornate di Sodoma (1975) van Pier Paolo Pasolini. Deze film over de nadagen van het fascisme in Italië draait om een groep machthebbers die negen jongens en negen meisjes gedurende 120 dagen aan hun wrede macht onderwerpen. Naast de getoonde vernedering, marteling en moord, vallen de prominent aanwezige futuristische schilderijen aan de muren van de villa op. 

Rein Jelle Terpstra onderzoekt in zijn tentoonstelling de intenties van de filmmaker door frames uit de film van Pasolini te bewerken en van alle gruwelijkheden, slachtoffers en daders te ontdoen. Wat overblijft zijn lege ruimtes die een onheilspellende sfeer uitademen. In The setting of violence roept Terpstra verschillende vragen op; wat heeft zich hier afgespeeld of wat gaat zich hier nog afspelen? Welk verband zag Pasolini tussen de kunst van de futuristen en de wandaden begaan door de fascistische machthebbers? 

Op uitnodiging van Rijksmuseum Twenthe stelde schrijver Atte Jongstra de tentoonstelling Homo Symbioticus samen, waarin hij vooruitblikt. Jongstra reageert hierbij op de Italiaanse futuristen, die de oorlog verheerlijkten en van mening waren dat de oude wereld vernietigd moest worden om tot een nieuwe reine toekomst te komen. Jongstra ziet dit anders: “het ware futurisme draait niet om vernietiging maar om versmelting. Het ware futurisme is niet zwart maar groen.” 

Het resultaat is een rijke tentoonstelling waarin hij de voorhoede van het groene futurisme verbeeldt. Puttend uit de collecties van Rijksmuseum Twenthe, De Museumfabriek en enkele bruiklenen selecteert hij meer dan honderd kunstwerken die samen de weg naar de nieuwe groene mens belichamen. De mens die samenwerkt met de natuur, in plaats van ertegenin: de homo symbioticus. 


Umberto Boccioni, Unieke vormen van continu‹teit in de ruimte, 1913 (gegoten in 2011)

Nieuwstip of nieuwe informatie?

Tip onze redactie via een WhatsApp-bericht: 06 12 34 56 78

Lifestyle

Laatste Nieuws