vrijdag, 3 februari 2023
spot_img
HomeLifestyleOssenhoornblazen in Markelo

Ossenhoornblazen in Markelo

Markelo – In Markelo, een plaatsje dat gesteld is op zijn prachtige historie en oude tradities, klinkt sinds 1988 weer het klagelijke geluid van de ossenhoorn. Het blazen op de ossenhoorn is een zeer oude traditie die, na 100 jaar te zijn verdwenen, weer herleeft. Cato Elderink schrijft in haar boek ‘Twenter laand, en leu, en leven’ dat het hier gaat om een hoorn van een groot uitheems of uitgestorven rund.

Geschiedenis van de ossenhoorn

De ossenhoorn kan worden beschouwd als de voorloper van de midwinterhoorn in zijn huidige vorm, die in grote delen van Twente, de Achterhoek en het aangrenzende deel van Duitsland in de adventstijd wordt geblazen. Uit opgravingen in Friesland is gebleken dat het gebruik van runderhoorns als blaasinstrument al stamt uit het begin van onze jaartelling. De oudste gegevens over de houten midwinterhoorn, in de vorm zoals we die nu nog kennen, is nog maar een paar eeuwen oud. (tijdschrift voor Volkscultuur nr. 3, 1990).

De ossenhoorn is van oorsprong in geheel West-Twente geblazen, maar deze traditie is in het begin van de 19de eeuw op de meeste plaatsen verdwenen, met uitzondering van Markelo, Ambt Almelo en Oele. Op deze drie plaatsen is nog tot eind 19de eeuw geblazen op de ossenhoorn. Een variant is te vinden in het Drentse dorp Zweeloo. Daar wordt ook op een runderhoorn geblazen die daar ‘boerhoorn’ wordt genoemd.

Het gebruik in Markelo

In Markelo zijn nog twee zeer oude hoorns aanwezig, die meer dan 200 jaar oud zijn. Deze hoorns zijn bewaard gebleven op het erve Görkink. De grootste van deze twee hoorns heeft een lengte van maar liefst 66 centimeter. Volgens traditie werd er in Markelo alleen geblazen op ‘Mirreweenters-oavond in’ tweedonker’ (Kerstavond in de avondschemering). Dit gebeurde eind 19de eeuw nog bij het erve Görkink, dat vroeger een herberg was midden in het dorp. Deze ‘roop’ werd beantwoord in de Wieminkhook en bij het erve Meengs in Beusbergen. De volgende ochtend (eerste kerstdag) werd er nogmaals geblazen als aankondiging van het begin van de kerkdienst.

De klagelijke toon, die de ossenhoorn voortbrengt, is over de kale hard bevroren essen over kilometers afstand te horen. Dit moest ook wel, want het geluid moest de afstand van het ene erf tot het andere overbruggen.

Vanuit de Germaanse tijd werd er geblazen om de boze geesten te verdrijven en om het licht te laten terugkeren. De oude Germanen kenden dit als het Joelfeest, rondom de zonnewende. In latere tijd is het oude volksgebruik gekoppeld aan het christelijke geloof.

Het aloude gebruik in ere hersteld

Nu wordt er in Markelo weer geblazen door een enthousiaste groep blazers. Het blazen gebeurt volgens traditie op kerstavond en als demonstratie in de tijd rond ‘Mirreweentersoavond’. De blazers zijn allen gestoken in authentieke Markelose kostuums van rond 1900. De blazers zijn: Jan Klein Horsman, Arend Lammertink, Hendrik Mombarg, Gerrit Oosterkamp, Henk Morsink, Rob Schwirtz, Raymond Klein Velderman, Harry Krabbenbos, Henk Stokreef en Jan Henk Berendsen, bijgestaan door enkele jeugdige blazers.

Programma

Zondag 11 december (3e zondag van advent)

14.30 uur: blazen en vertellen van oude volksverhalen bij theeschenkerij de Hoestinkhof

16.00 uur: Blazen en vertellen van oude volksverhalen bij het ‘lösse veur’ van Herberg De Kemper.

Zondag 18 december (4e zondag van advent)

14.30 uur: blazen en vertellen van oude volksverhalen bij theeschenkerij de Hoestinkhof

16.00 uur: Blazen en vertellen van oude volksverhalen bij het ‘lösse veur’ van Herberg De Kemper

Zaterdag 24 december (mirreweentersoavond)

16.50 uur: blazen bij de kerktoren volgens oude traditie 17.00 uur: Mirreweenters-luu’n (luiden van de kerkklokken)

17.10 uur: Roop en antwoord vanaf verschillende locaties

Zondag 25 december (1e kerstdag/mirre-weenter)

10.00 uur: Blazen voorafgaand aan de kerstviering in de Martinuskerk in Markelo

Adressen en info

Voor inlichtingen kunt u contact opnemen met Infocentrum Markelo, Goorseweg 1 in Markelo, tel. 0547 760015 of info@
infocentrummarkelo.nl

Wilt u meer informatie over het ossenhoornblazen in Markelo volg dan de Facebookpagina: www.facebook.com/ossenhoorn of kijk op: www.ossenhoorn.nl

Locaties waar geblazen wordt:

1. Kasteel Weldam, Weldammerlaan 5.

2. Herberg De Kemper, Kemperweg 4

3. Pension en Engels Theehuis De Hoestinkhof, Stationsweg 22A.

Nieuwstip of nieuwe informatie?

Tip onze redactie via een WhatsApp-bericht: 06 12 34 56 78

Lifestyle

Laatste Nieuws